Orde LHBTQIA - 2
D.J. Bolt
21-03-26
We gaan weer verder luisteren naar de preek die ds. D.J. Welfing 15 februari jl. hield in de NKG Plantagekerk te Zwolle. Als gebruikelijk reageren we ingesprongen.
De koppen zijn van ons. De Bijbelteksten die we vermelden zijn uit de HSV. Waar nodig hebben we voor de leesbaarheid de tekstuele aanpassingen aangebracht.
Deel 2 - Het Koninkrijk waar Jezus over vertelt
Leidende liefde
Preek
'Met de komst van Jezus is het Koninkrijk van God aangebroken. Het tijdperk van de wet is voorbij. Paulus legt bijvoorbeeld in dertien hoofdstukken uit hoe je die wetten nu moet lezen. Je vindt dat overal in zijn brieven en vooral in Romeinen. Namelijk dat Jezus de wet heeft vervuld en een nieuw gebod heeft gegeven: 'Heb elkaar lief'.
Dit is het grote gebod waarin alle wetten en geboden samenkomen, zegt Jezus (Joh 13:34). Dat is voor ons echt nu het belangrijkste punt als het gaat over de wet.
En toch, en dat maakt het voor ons weer ingewikkeld, schaft Jezus geen enkele wet af.
Geen jota, geen tittel, dat zijn leestekentjes, haalt hij van die wetten af. Maar, en ik vind dit altijd een mooie illustratie, hij maakte de wetten vol.
Ik zie allemaal bekertjes voor me, allemaal lege bekertjes, allemaal dingen die God van ons vraagt in de wet. Jezus, die maakt ze allemaal vol. En dan zegt hij, het is volbracht. Zijn armen wijd, nu ben je welkom. Het is volbracht, dus helemaal vol.
Het betekent dat de wet niks meer van ons kan vragen. Aan alle wetten is voldaan.
En de wet is er nog wel, maar die is niet meer leidend in je leven. De wet doe je voortaan uit liefde. Liefde, door Gods Geest uitgestort in de gemeente, die is nu leidend voor het uitleggen van de Bijbel.
The Naked Pastor [David Hayward] heeft een hele mooie website met cartoons. Ik laat er een van zien. Jezus zegt daar op:
"Het verschil tussen Mij en jullie is, dat jullie de Bijbel gebruiken om te bepalen wat liefde betekent. Maar Ik gebruik liefde om te bepalen wat de Bijbel betekent."
En dat is in essentie eigenlijk wel hoe je de Bijbel onder de Geest, in de liefde, nú uitlegt. En dat is, denk ik, in de kern wat het koninkrijk is.
Mooi beeld, van de bekertjes[1]. Christus die vervuld, vol maakt. Maar wat betekent het precies? Dat 'de wet niets meer van ons kan vragen'? Dat die 'niet meer leidend is in je leven'?
Als we het goed begrijpen dan bepaalt nu 'liefde' hoe we met Gods wetten om moeten gaan, hoe te interpreteren en toe te passen. Dus nu: 'Heb lief en doe wat je wilt?'
Dr. J. Douma geeft het volgende antwoord op deze veelgehoorde stelling[2]:
'Nu willen wij graag erkennen, dat zonder de liefde alles niets is, 1Cor.13:1-3, en dat door de liefde alles z'n waarde krijgt. De vervulling van Gods geboden zonder de liefde blijft leeg. Maar wij voegen er meteen aan toe dat elke liefde zonder de geboden van God blind is. De liefde is wel de vervulling van de wet, Rom.13:10, maar zij is daarmee nog niet de vervanging van de wet. De liefde koerst niet op ons eigen kompas, maar zij krijgt ogen in de geboden van God. Daarom moeten wij ons van de rest niet afmaken om de kern over te houden; want wat de kern is (liefde) weet ik pas goed als ik ook Gods geboden ken. Het dure woord 'liefde' krijgt gestalte wanneer ik op de geboden van God acht geef. Het een is met het ander onverbrekelijk verbonden. Wie de liefde van het gebod loskoppelt, houdt een zeer vulgaire inhoud over.'
Christus' vervulling van de wet betekent dus niet dat er iets van Gods geboden afgaat. Hij zegt het zelf in zijn 'Bergrede' zo indringend:
'17 Denk niet dat Ik gekomen ben om de Wet of de Profeten af te schaffen; Ik ben niet gekomen om die af te schaffen, maar te vervullen.
18 Want, voorwaar, Ik zeg u: Totdat de hemel en de aarde voorbijgaan, zal er niet één jota of één tittel van de Wet voorbijgaan, totdat het alles geschied is.
19 Wie dan een van deze geringste geboden afschaft en de mensen zo onderwijst, zal de geringste genoemd worden in het Koninkrijk der hemelen; maar wie ze doet en onderwijst, die zal groot genoemd worden in het Koninkrijk der hemelen.
20Want Ik zeg u: Als uw gerechtigheid niet overvloediger is dan die van de schriftgeleerden en de Farizeeën, zult u het Koninkrijk der hemelen beslist niet binnengaan.'
Niets van de geboden afdoen maar ze in liefde gehoorzamen. Daar worden we ook zó vaak in de Schrift toe aangespoord. We geven uit de overvloed van teksten enkele waarin 'liefde', 'geboden' en ook 'waarheid' zijn verbonden:
'Zoals de Vader Mij liefgehad heeft, heb ook Ik u liefgehad; blijf in Mijn liefde.
Als u Mijn geboden in acht neemt, zult u in Mijn liefde blijven, zoals Ik de geboden van Mijn Vader in acht genomen heb en in Zijn liefde blijf, Joh.15:9,10.
' En hierdoor weten wij dat wij Hem kennen, namelijk als wij Zijn geboden in acht nemen', 1Joh. 2:3.
'En dit is de liefde, dat wij wandelen naar Zijn geboden. Dit is het gebod zoals u vanaf het begin gehoord hebt dat u daarin moet wandelen', 2Joh.1:6.
'… maar dat wij, door ons in liefde aan de waarheid te houden, in alles toe zouden groeien naar Hem Die het Hoofd is, namelijk Christus, Ef.4:15.
'Wie zegt: Ik ken Hem, en Zijn geboden niet in acht neemt, is een leugenaar en in hem is de waarheid niet', 1Joh.2:4.
'Zalig zijn zij die Zijn geboden doen, zodat zij recht mogen hebben op de Boom des levens, en opdat zij door de poorten de stad mogen binnengaan', Openb.22:14.
Bij 'geboden' gaat het o.a. ook om Gods concrete wetten in de Tien Geboden:
'Want dit: U zult geen overspel plegen, u zult niet doden, u zult niet stelen, u zult geen vals getuigenis geven, u zult niet begeren, en welk ander gebod er ook is, wordt in dit woord samengevat, namelijk hierin: U zult uw naaste liefhebben als uzelf', Rom.13:9.
Nieuwe orde
Wat hiervoor over de liefde is gepreekt blijkt een inleidend voorspel te zijn op het meest schokkende onderdeel van de preek, namelijk: Christus Die naast de scheppingsorde als geopenbaard in Genesis 1, een nieuwe orde, orde LHBTQIA[3], zou hebben ingesteld! Tweeduizend jaar geleden al. We hebben dat nooit geweten maar nu is dat door theologische wetenschappers en exegeten ontdekt.
Hoe komt de dominee erbij? Hij baseert het op zijn uitleg van Mat. 19:3-12, een 'lens', een 'profetisch woord' voor hem:
'3 En de Farizeeën kwamen naar Hem toe om Hem te verzoeken en zeiden tegen Hem: Is het een man toegestaan zijn vrouw om allerlei redenen te verstoten?
4 En Hij antwoordde en zei tegen hen: Hebt u niet gelezen dat Hij Die de mens gemaakt heeft, hen van het begin af mannelijk en vrouwelijk gemaakt heeft,
5 en gezegd heeft: Daarom zal een man zijn vader en moeder verlaten en zich aan zijn vrouw hechten, en die twee zullen tot één vlees zijn,
6 zodat zij niet meer twee zijn, maar één vlees? Dus, wat God samengevoegd heeft, laat de mens dat niet scheiden.
7 Zij zeiden tegen Hem: Waarom heeft Mozes dan geboden een echtscheidingsbrief te geven en haar te verstoten?
8 Hij zei tegen hen: Mozes heeft vanwege de hardheid van uw hart u toegestaan uw vrouw te verstoten; maar van het begin af is het zo niet geweest.
9 Maar Ik zeg u: Wie zijn vrouw verstoot anders dan om hoererij en met een ander trouwt, die pleegt overspel, en wie met de verstotene trouwt, pleegt ook overspel.
10 Zijn discipelen zeiden tegen Hem: Als de zaak van de man met de vrouw er zo voor staat, is het beter niet te trouwen.
11 Maar Hij zei tegen hen: Niet allen vatten dit woord, maar alleen zij aan wie het gegeven is.
12 Want er zijn ontmanden die uit de moederschoot zo geboren zijn; en er zijn ontmanden die door de mensen ontmand zijn; en er zijn ontmanden die zichzelf ontmand hebben om het Koninkrijk der hemelen. Wie dit vatten kan, laat die het vatten.'
Preek
'Die Farizeeën vragen Jezus over wat wij in de kerk dus de scheppingsorde zijn gaan noemen. De geschapen trouwe verbintenis tussen een man en een vrouw. Jezus antwoordt hun dan dat God zelf die verbintenis heeft gemaakt. Het is een wet, dus Jezus doet niks af van die scheppingsorde.
Maar in de tijd van Mozes blijkt dat mannen zich niet duurzaam willen verbinden aan hun vrouw. En Jezus noemt hen dan harteloos en koppig omdat ze niet meer willen zoeken naar Gods geschapen orde. Daar willen ze eigenlijk buiten leven. Maar God is liefde, ook als uw huwelijk niet lukt. God is liefde.'
Zeker, God is liefde. Maar welke functie heeft deze 'maar' hier? De indruk wordt gewekt dat God uiteindelijk het 'uit liefde' toch wel goed vindt als je zondigt tegen de Gods scheppingsorde. Bijvoorbeeld als je huwelijk 'niet lukt' en je gaat scheiden.
'God geeft via Mozes een uitzonderingsbepaling. Die een scheiding van een man en een vrouw ordelijk regelt. Dat vind je in Deuteronomium 24.'
Deut. 24 heeft toch duidelijk een ander karakter dan dat Mozes – of zelfs 'God'! - een scheidbrief voorschreef en daarmee scheidingen 'ordelijk regelde'.
In dat hoofdstuk had de man iets 'schandelijks' in zijn vrouw waargenomen en zijn vrouw daarom weggezonden, met scheidbrief. En na barre verwikkelingen – de vrouw wordt in een tweede huwelijk ook weer weggestuurd - verordineert Mozes dat deze vrouw niet weer terug mag naar haar man, want dat is de HEERE een 'gruwel'!
Dát bepaalt Deut. 24.
'En het is DEZE uitzonderingsbepaling die de Farizeeën aanhalen in vers 7. Dan gaan ze Jezus een beetje aanvallen: 'Nou, laat eens kijken, hoe zit Je er nou in?' Gods doel met die uitzonderingsbepaling was niet om een scheiding goed te keuren, dus de geschapen orde op te heffen, nee, dat is de norm, de geschapen orde. Maar om er iets naast te zetten. Want Jezus interpreteert de wet met liefde.
En deze uitzonderingsbepaling, de scheidingsbrief, die vormt een nieuwe wet naast de eerste wet. Naast elkaar. EEN ORDE NAAST DE GESCHAPEN ORDE. Dat is heel belangrijk voor het vervolg.' [Hoofdletters en cursief in de geschreven preek.]
O.i. loopt hier de exegese uit de rails. De scheidbrief is niet een 'uitzonderingsbepaling', laat staan een 'nieuwe wet'. De Joden schermen ermee in vers 7 – God zou het via Mozes laten voorschrijven – maar in vers 8 neemt Jezus dat niet over, het staat ook nergens in de Schrift. Jezus spreekt alleen over 'verstoten'. En dat mag volgens Hem alleen als er sprake is van hoererij. Kan dit de basis zijn voor de nieuwe orde, een nieuwe wet? We komen erop terug.
'De Farizeeën vertrekken en de leerlingen, die vragen zich af: Wat is dan nog eigenlijk de waarde van het huwelijk?
Nee, dat staat er niet. Er staat
'Zijn discipelen zeiden tegen Hem: Als de zaak van de man met de vrouw er zo voor staat, is het beter niet te trouwen', 10.
In de verklaringen van deze tekst, voor zover wij die hebben kunnen raadplegen, komt unaniem naar voren dat de discipelen beducht zijn voor een levenslange band met een vrouw. Dat is de logische reactie op de strikte huwelijksmoraal die Christus in vers 9 bevestigde. Vergelijk hun denken maar met de huidige praktijk in ons seculariserende land waar in vele huwelijksakten alvast allerlei (financiële) bepalingen worden opgenomen met het oog op een mogelijke toekomstige scheiding. [4] Begrijpelijk gezien de moraal waarin het individuele welbevinden het hoogst scoort.
Kortom, de discipelen zijn bang voor een band die levenslang bindt.
'En dán komt Jezus met de uitspraak over eunuchen, ontmanden. Vers 11 en 12:
11 Maar Hij zei tegen hen: Niet allen vatten dit woord, maar alleen zij aan wie het gegeven is.
12 Want er zijn ontmanden die uit de moederschoot zo geboren zijn; en er zijn ontmanden die door de mensen ontmand zijn; en er zijn ontmanden die zichzelf ontmand hebben om het Koninkrijk der hemelen.
Wie dit vatten kan, laat die het vatten.
Dit is nogal een intro, 'alleen degene aan wie het gegeven is'. Misschien vinden wij dit ook wel lastig. Er is verder geen woord van Jezus te vinden waar Hij dat ook doet, deze disclaimer maakt.
Ik heb vers 12 even in drie stukken geknipt, het is immers een ordening. Jezus zegt
- Er zijn mannen die niet trouwen omdat ze onvruchtbaar geboren werden.
- Er zijn anderen omdat ze door mensen onvruchtbaar zijn gemaakt. Dus die er niks aan konden doen.
-
En er zijn mannen die niet trouwen omdat ze zichzelf onvruchtbaar gemaakt hebben met het oog op de koninkrijk van de hemel.
Hier heeft met name de Oude Kerk het celibaat in gelezen. Dus dat je er zelf voor kiest om niet een heteroseksuele relatie aan te gaan. Maar single te blijven, celibaat dus.
En dan weer die uitspraak van Jezus. "Laat wie bij machte is dit te begrijpen, het begrijpen'. Jakobus zei zoiets van 'dat je het kunt grijpen of zo', dat je 'er aan vast kunt houden'. Dat vond ik wel mooi.
Deze twee verzen over de eunuch lijken nogal uit de lucht te komen vallen. Wat is nou de link met het voorgaande stuk over de uitzonderingsbepaling op het huwelijk? Wat is nou de link?
De link is de uitzonderingsbepaling zelf. Dát is de link. Want precies dat principe van de uitzonderingsbepaling op de wet waarmee God een orde schept buiten de geschapen orde van man en vrouw, en ook bij wet vastlegt, dát neemt Jezus van die Farizeeën over, wanneer Hij in vers 12 over de eunuch begint.
En Jezus is God, Hij mag een nieuwe wet instellen. En zo moet je vers 12 ook lezen. Want ook Jezus maakte nu een uitzonderingsbepaling op de geschapen orde van een huwelijk tussen een man en een vrouw. Een bepaling waarin hij vooral zegt dat eunuchen ook bij het koninkrijk van de hemel horen. Want in essentie, het gaat niet over homoseksualiteit, Hij heeft het niet over homohuwelijken, maar Hij zegt ze horen erbij. Zij horen in het Koninkrijk. Dát is uiteindelijk wat het omgaat.
De eunuch is een nieuwe orde naast de scheppingsorde. Dit is Jezus' inclusiviteit voor de eunuch. Voor ons een model dat geldt voor iedereen, zeg maar, die niet in een heteroseksuele relatie kan leven. Nou precies dát zeggen steeds meer bijbeluitleggers.
Hier horen we ds. Welfings doorslaggevende uitleg van de teksten. In essentie samengevat:
- De Farizeeën hanteren de wet die luidt: echtscheiding met scheidbrief is door God voorgeschreven. 't Is een uitzondering want zo'n 'wet' was er niet 'van de beginne'.
- Jezus is God, dus Hij mag dit ook doen: Hij creëert Zijn uitzondering op de scheppingsorde en schept zo een nieuwe orde in Gods koninkrijk. Daartoe behoort ieder die niet heteroseksueel kan leven, te beginnen met eunuchen, ontmanden.
We hebben grote bezwaren tegen deze in onze ogen tekstuele fantasie en zetten ze op een rijtje.
1. Allereerst, God creëerde geen 'uitzonderingswet', zie boven. De scheidbrief is niet door Hem bevolen maar behoorde kennelijk tot het 'gewoonterecht' in Israël destijds.[5]
2. In de tekst wordt het Koninkrijk der hemelen alleen betrokken bij de derde categorie ontmanden, namelijk zij die zich ter wille van het Koninkrijk ontmand hebben. In het Koninkrijk kunnen kinderen van God uit toewijding tot Hem afzien van een huwelijk. Vergelijk wat vrijgezel Paulus zegt in bijvoorbeeld 1Kor.7:7: 'Want ik zou wel willen dat alle mensen waren zoals ikzelf, maar ieder heeft zijn eigen genadegave van God, de één op deze wijze, de ander op die wijze.'[6]
3. Wij kunnen niet begrijpen hoe je deze 'nieuwe orde' en plaats kunnen geven naast de scheppingsorde en tegelijk zegt deze te handhaven. De scheppingsorde wordt immers gekenmerkt door '1 man + 1 vrouw'. Dat wringt toch op alle mogelijke manieren met de 'nieuwe orde'?
Daarom: er is geen algemene 'orde der eunuchen' of 'de orde van ieder die op wat voor wijze dan ook niet heteroseksueel samenleeft'. Welfing komt tot deze in onze ogen onschriftuurlijke opvatting doordat hij zich laat beïnvloeden door 'nieuwe wetenschappelijke kennis'. We laten er iets van horen uit het vervolg van de preek.
'Het was de uitgebreide biologische en medische kennis over de wording van de mens die een impuls gaf onder christelijke wetenschappers tot een herlezing van bijvoorbeeld de eunuch teksten. Want wat moest je voorheen met die eunuch teksten? Maar nu weten we in ontwikkeling van een mens dat er zoiets is als een fenotypisch geslacht, dus hoe je er van buiten uitziet, man vrouw. En er is een gonodaal geslacht, het inwendige: je hebt eierstokken, of teelballen, of allebe.
We leerden over het 'genetisch geslacht'. X- en/of Y-chromosoom, of xxy, of xxxy, of allebei. We leerden over psychologische aspecten ervan: gender, dat is of je het ook als zodanig ervaart. Of je je heteroseksueel voelt, of je in het juiste lichaam zit. Of je misschien homoseksueel voelt, biseksueel, of aseksueel. ()
We doen er natuurlijk in de wetenschap veel onderzoek naar. Maar in die context werden bijbellezers zich steeds bewuster van het bredere 'L, H, B, T, I, Q, A, Plus spectrum'. En van daaruit ging men die bijbel opnieuw lezen, vanuit een zoekende liefde.
(…)
Met de kennis van nu - dat is echt een nieuwe ontwikkeling in dit gesprek - zien we in Jezus' ordening van de eunuchen, mensen die niet in een heteroseksuele relatie kunnen leven. We zien ineens aardig wat L, H, B, T, I, Q plus letters verschijnen. Die kunnen we daar een beetje aan ophangen. Wat mooi!
(…)
Niet iedereen kan deze kwestie begrijpen, alleen degene aan wie het gegeven is. En aan het eind van vers 12 zegt Jezus dat nog een keer met een uitroepteken. Hij doet een appel op ons, de christelijke gemeente: laat wie bij machte is dit te begrijpen, het begrijpen. Dus doe je best. Verander eens van standpunt. En bekijk hetzelfde woord van Jezus nog een keer.
Maar dit is recent inzicht. Voor bijbeluitleggers ook nog steeds onderwerp voor onderzoek: 'hoe zit dat dan precies'? Maar ik heb al aardig wat homo's en lesbiennes en ouders van LHBTI+ kinderen gesproken, en zij voelen zich door Jezus' woord gezien. Gezien door Gods liefde.'
Het verhaal suggereert dat we nu pas door wetenschappelijk onderzoek eindelijk weten dat het in homoseksualiteit om geaardheid en niet maar alleen om seksuele handelingen gaat. En daarom zouden we vroegere afwijzingen als onterecht moeten beoordelen. Immers we weten nu 'beter hoe de mens in elkaar zit'.
Daar is veel over te zeggen maar we volstaan nu met een citaat uit Plato's Symposion dat bewijst dat men ook al in de Oudheid, ver voor Paulus' tijd, bekend was met diepe homoseksuele liefde. Een zekere Aristophanes (ca. 450 vóór Christus) hield een rede waarin deze passage over homo's voorkomt:
'Dus wanneer zij van jongen man zijn geworden, tonen zij op hun beurt belangstelling voor jongens en talen niet naar vrouwen of het verwekken van kinderen, tenzij de maatschappij hen daartoe verplicht. Die mensen hebben er genoeg aan ongehuwd en als mannen onder elkaar door het leven te gaan. Zo'n man wordt nu eenmaal geboren als liefhebber van knapen en mannen en zal altijd open staan voor soortgenoten. Wanneer een van hen – of hij nu knapen of mannen liefheeft – zijn echte wederhelft ontmoet, dan raakt hij in opperste verrukking door de vriendschap, intimiteit en zinnelijke liefde die daaruit ontstaan. Geen van beiden kan dan nog buiten de ander, zelfs niet voor een ogenblik. (…) Het is duidelijk dat beider ziel uit is op iets dat niet te verwoorden is, maar waarvan zij zich wel bewust zijn en dat ze intens begeren, ofschoon het in raadselen en nevelen is gehuld.'[7]
DEEL 3 - STAD
We geven nog enige aandacht aan het derde deel van de preek. Daarin speelt een profetie van Jesaja 56 een belangrijke rol:
'3 Laat de vreemdeling die zich bij de HEERE gevoegd heeft, niet zeggen: De HEERE heeft mij geheel en al van Zijn volk gescheiden; laat de ontmande niet zeggen: Zie, ik ben maar een dorre boom.
4 Want zo zegt de HEERE over de ontmanden die Mijn sabbatten in acht nemen, verkiezen wat Mij behaagt, en vasthouden aan Mijn verbond:
5 Ik zal hun in Mijn huis en binnen Mijn muren een plaats en een naam geven, beter dan die van zonen en dan die van dochters; een eeuwige naam zal Ik ieder van hen geven, een naam die niet uitgewist zal worden.'
Preek
'In de Bergrede spreekt Jezus over een stad op de berg (…) waar mensen samenleven volgens de regels van het Koninkrijk, de leer van Jezus. En dan heeft in ons LHBTIQ+ gesprek, Jesaja 56, een profetische betekenis. Want daar wordt de stad genoemd in verband met de eunuch[8]. De eunuch die een plek heeft, zegt Jesaja in deze profetie, in de stad van God. Dus de eunuch, ik weet niet of je het met me eens bent, als een model voor iedereen die niet in een heteroseksuele relatie kan leven, heeft een plek in Gods tempel en binnen de muren van Gods stad.
Wat betekent dat voor onze beide gemeenten? Voor ons als broers en zussen, hetero en homo samen? Jezus zegt niets over homoseksueel samenleven. Niks over het inzegenen of zegenen van huwelijken. Maar hij doet wel een appel op ons om open te staan voor de eunuch. Mensen die niet in een heteroseksuele relatie kunnen leven. Zij hebben een plek in Gods tempel, de gemeente, en binnen de muren van Gods stad, de kerk. Er is een plek voor alle oriëntaties. Hetero, homo, bi, aseksueel, in transitie, zoekend, niet wetend.
Maar moeten we in de verklaring van de profetie niet veel meer meenemen? Dat het gaat om ontmanden én 'buitenlanders'. Dat het accent bij ontmanden ligt op het niet hebben van nageslacht, dus vergeten worden als een 'dorre boom' zonder vruchten.
Maar vooral ook dat het bij deze groepen mensen er om gaat dat zij mogen horen bij God als ze leven naar Zijn geboden: 'de sabbatten in acht nemen en vasthouden aan Gods verbond'. Dán is er plaats voor hen in Gods huis. Dat overstijgt verre het vreemdelingschap en het gemis van nageslacht! Ze krijgen een 'eeuwige naam'.
Vergelijk een kinderloze Calvijn en diens 'geestelijk nakroost'.
De kernvraag is ook hier in Jesaja's profetie weer: is 'leven naar Gods geboden' te rijmen het hebben en beleven van willekeurig welke seksuele relatie? Ons inziens zou Jesaja's antwoord zijn: 'nee'.
Er is een plek voor die celibatair levende homo. Als je echt de indruk hebt - er is een scheppingsorde en God wil niet dat ik een relatie heb - dan is er een plek in deze gemeente voor jou. En misschien zeg je, ik zie dat ik samen met mijn relatie, met mijn man, mijn vrouw, een plek heb in de gemeente, dan is dat ook zo. Maar ook de homo in transitie, en de transgender en de biseksueel.
Hoe dat eruit ziet, precies, in afspraken en zo, daar vinden wij elkaar in, in de geloofsuitspraak, daar vinden wij elkaar in. Want wij zijn allemaal Gods kinderen.
Allemaal in liefde verbonden. Allemaal familie.'
En zo wordt de exegese toegepast op het concrete leven van de gemeente.
Is het misschien toch nog mogelijk om op basis van Welfings constatering 'Jezus zegt niets over homoseksueel samenleven' te denken dat het bij hem gaat om niet-seksueel samenleven van 'alle LHBTQIA+ 'oriëntaties'?
Nee, dat wordt volstrekt duidelijk als hij in zijn verhaal nog even aandacht vraagt voor de 'celibatair' levende homo, dus zonder seksuele relatie. Óok die mag een plaats hebben in het Koninkrijk en in Welfings gemeente als deze homo denkt 'God wil niet dat ik een relatie heb'. Persoonlijk 'echt die indruk heeft'. Maar het hoeft dus niet.
Kortom alle relaties, wel of niet seksueel samenlevend, in liefde aanvaarden als gemeente.
Het is ons onbegrijpelijk dat je de scheppingsorde goddelijk kunt noemen maar vervolgens de geloofsgehoorzaamheid van homo´s die voor hun leven daaruit ingrijpende consequenties trekken, te diskwalificeren als een zaak van slechts persoonlijke overtuiging. Zij moeten zich toch in geestelijk opzicht ernstig in de steek gelaten voelen?
Tot slot
Nog een paar opmerkingen.
Gaandeweg de preek bekroop ons steeds meer het gevoel dat wat de Schrift ook zegt, het allemaal weg-geëxegetiseerd kan worden met het begrip liefde. Als de relaties van welke aard ook – van lesbisch tot polyamorisch – maar 'in liefde' vorm krijgen, is het goed, in elk geval aanvaardbaar, kan het worden geregeld.
Het gaat allang niet meer puur om een seksuele relatie tussen twee mensen van hetzelfde geslacht. Voortdurend worden er verdere stappen gezet op deze 'liefdesweg'.
Het homo'huwelijk' is 'normaal' geworden in onze samenleving. Binnenkort 'trouwt' onze homoseksuele minister-president. In Welfings NGK kerken hebben we voorbeelden gezien van bevestiging van homo'huwelijken'.
Homostellen met een 'kinderwens' schakelen draagmoeders in die al dan niet tegen betaling, het gewilde kind bij zich laten verwekken en vervolgens afstaan. Lesbische stellen kunnen gebruik maken van zaaddonoren.
Er zijn wetten in voorbereiding voor zgn. meer-oudergezinnen, gezinnen waar tot maximaal vier personen, in welke samenstelling ook, het 'ouderschap' voeren. Polyamorie wordt verdedigd want een partner kan biseksueel zijn, gericht op mannen en vrouwen. Een partner kan behoefte hebben om zijn of haar liefde met meerdere partners te delen. Jonge mensen, 'in transitie', worden operatief van geslacht veranderd voor zover dat mogelijk is.
In het regeerakkoord 2026 staat het voornemen te gaan werken aan 'een LHBTI emancipatiebeleid dat om veiligheid, gelijke rechten en sociale acceptatie te bevorderen. Het emancipatiebeleid komt in de portefeuille van een minister.'
Zou het kunnen dat we langzamerhand in de situatie van Rom.1:26,27 belanden? Waarin God onze samenleving, inclusief kerken, heeft overgegeven aan 'schandelijke hartstochten en mannen en vrouwen hun natuurlijke omgang hebben opgegeven en wellust voor elkaar zijn ontbrand'?
Deze nood van ons land mag, nee moet, regelmatig voor de troon van onze hemelse Vader worden gebracht. Met de smeekbede om door Zijn Woord en Geest tot bekering te bewegen.
Anders is er geen dageraad!
We eindigen met een column van M. den Butter-Kommers in De Waarheidsvriend van 12-03-26. Ze schrijft het volgende onder de header Waterscheiding:
'Vele jaren woonden en werkten we in het stroomgebied van de Mekong. Deze levensader ontspringt op de Tibetaanse hoogvlakte en stroomt via China, Myanmar, Laos, Thailand, Cambodja en Vietnam naar de Zuid-Chinese Zee.
Die hoogvlakte is niet alleen de bron van de Mekong. Ook de Yangtze en de Salween vinden daar hun oorsprong. Hoewel de drie rivieren op hetzelfde plateau beginnen en zo'n driehonderd kilometer parallel stromen, monden ze uiteindelijk uit in verschillende zeeën. Alles begint bij de waterscheiding, hoog op het plateau.
Ik moest aan dat beeld denken toen ik The Great Evangelical Disaster las van theoloog en filosoof Francis Schaeffer. Hij spreekt daarin over "watershed moments" (waterscheidingen). Cruciale keerpunten in de kerkgeschiedenis, die bepalen waar men uiteindelijk uitkomt. Wat aan het begin een kleine verschuiving lijkt, blijkt aan het einde een wereld van verschil te maken. Kleine theologische aanpassingen hebben grote gevolgen. Uiteindelijk draait het om één kernvraag: de onfeilbaarheid van de Bijbel.
Maarten Luther zei eens: "Als ik met de luidste stem, duidelijkste uitleg, uitkom voor elke waarheid van God, behalve dan op dat ene kleine punt waar de wereld en de duivel aanvallen, dan belijd ik Christus niet, hoe dapper ik ook het christelijk geloof verdedig. De loyaliteit van een soldaat wordt pas duidelijk op de plaats waar de strijd woedt; wanneer een soldaat standhoudt op alle fronten maar terugdeinst op de plaats waar de strijd gaande is, staat dat gelijk aan vluchten en oneer.'
Met vrees en beven denk ik dat Schaeffers 'waterscheiding' en Luthers 'strijd' vandaag zichtbaar worden in de nieuwe hermeneutiek rond de rol van vrouwen in de gemeente en in het goedpraten van zonden waartegen eeuwenlang is gestreden.
Het valt me niet licht om dit te schrijven. Mijn hart huilt om mijn geliefde kerk.
Maar soms kun je niet zwijgen. Soms word je door liefde gedrongen om te spreken.'
We huilen met haar mee.
[1] Dr. R. van Kooten gebruikt het bijvoorbeeld ook in zijn boek Aan Zijn voeten, p244.
[2] Dr. J. Douma en dr. W.H. Velema in Ethisch kommentaar/Homofilie, p34.
[3] LHBTQIA+ staat voor Lesbisch, Homoseksueel, Biseksueel, Transgender, Intersekse, Queer en Aseksueel. De + staat voor alle andere vormen die niet heteroseksueel en cisgender zijn. Cisgender betekent dat het geslacht in overeenstemming is met de geaardheid.
[4] Plaatje met leus van een advieskantoor in Drachten.
[5] Zie Dr. J. Ridderbos, Korte Verklaring op Deuteronomium II.
[6] Ook 1Kor.7:32,33: 'En ik wil dat u zonder zorgen bent. De ongehuwde draagt zorg voor de dingen van de Heere, hoe hij de Heere zal behagen. Wie echter gehuwd is, draagt zorg voor de dingen van de wereld, hoe hij zijn vrouw zal behagen.'
[7] Platoon, Phaedros – Symposion, 172-173, citaat uit Symposion 192A-192D. Wij hebben het geciteerd uit In liefde en trouw?, dr. M. van Loon, p43.
[8] 'Mijn muren', dat kan ook slaan op de muren van de tempel, zie Korte Verklaring Jesaja 2, p195.